Λιγότερη ισχύς στην Παρί, περιορισμός ανισοτήτων και ρόλος στους φιλάθλους: Πώς η Γαλλία αλλάζει το ποδόσφαιρο

Η Γαλλία προχωρά σε μία από τις μεγαλύτερες θεσμικές παρεμβάσεις που έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια στο ευρωπαϊκό επαγγελματικό ποδόσφαιρο. Το Κοινοβούλιο ενέκρινε οριστικά, με 342 ψήφους υπέρ σε σύνολο 342 ψηφισάντων, το νομοσχέδιο για την οργάνωση, τη διαχείριση και τη χρηματοδότηση του επαγγελματικού αθλητισμού.

Στον πυρήνα της μεταρρύθμισης βρίσκονται η δικαιότερη κατανομή των τηλεοπτικών εσόδων, ο αυστηρότερος οικονομικός έλεγχος της Ligue 1, η αντιμετώπιση των συγκρούσεων συμφερόντων και η θεσμική συμμετοχή των φιλάθλων στις αποφάσεις που επηρεάζουν άμεσα την παρακολούθηση των αγώνων.

ΕΡΧΕΣΑΙ ΣΥΧΝΑ ΕΔΩ;

ΠΡΟΣΘΗΚΗ ΣΤΗ GOOGLE

Το νομοσχέδιο προέκυψε από τα συμπεράσματα της εξεταστικής επιτροπής για τις υπερβολές και τις δυσλειτουργίες του επαγγελματικού ποδοσφαίρου. Την πρωτοβουλία είχαν παρουσιάσει περισσότερο από έναν χρόνο νωρίτερα ο Λοράν Λαφόν, γερουσιαστής της κεντρώας παράταξης και πρόεδρος της Επιτροπής Πολιτισμού της Γερουσίας, και ο γερουσιαστής των Ρεπουμπλικανών Μισέλ Σαβέν.

Από το 5 προς 1 στο 3 προς 1

Η σημαντικότερη οικονομική αλλαγή αφορά στην κατανομή των τηλεοπτικών δικαιωμάτων. Η αναλογία ανάμεσα στην ομάδα που εισπράττει τα περισσότερα και σε εκείνη που λαμβάνει τα λιγότερα περιορίζεται στο 3 προς 1. Μέχρι σήμερα μπορούσε να φτάσει το 5 προς 1.

Η νέα πρόβλεψη αναμένεται να αυξήσει από την επόμενη αγωνιστική περίοδο τα ποσά που καταλήγουν στους οικονομικά ασθενέστερους συλλόγους. Στόχος είναι να περιοριστεί η απόσταση από την κορυφή και να δημιουργηθεί ένα περισσότερο ανταγωνιστικό πρωτάθλημα, σε μία περίοδο κατά την οποία η Ligue 1 έχει αντιμετωπίσει σοβαρές αναταράξεις γύρω από την πώληση και την εμπορική αξία των τηλεοπτικών δικαιωμάτων της.

Το μέτρο αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της οικονομικής υπεροχής της Παρί Σεν Ζερμέν. Ο σύλλογος του Παρισιού διαθέτει έσοδα, εμπορικές συμφωνίες και οικονομική υποστήριξη που δεν μπορούν να προσεγγίσουν οι περισσότεροι αντίπαλοί του στη Γαλλία.

Η συζήτηση δεν περιορίζεται στα χρήματα. Η ισχύς της Παρί Σεν Ζερμέν έχει προκαλέσει κατά καιρούς αντιδράσεις και σε επίπεδο διοικητικών αποφάσεων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσαν οι αναβολές αγώνων πρωταθλήματος που εγκρίθηκαν προκειμένου να διευκολυνθεί η προετοιμασία της ομάδας του Λουίς Ενρίκε για υποχρεώσεις στο Champions League.

Για να αποτυπωθεί η σημασία της νέας αναλογίας, το ιταλικό δημοσίευμα χρησιμοποιεί ως μέτρο σύγκρισης τη Serie A. Στην τελευταία κατανομή που επικαλείται, η Ίντερ εισέπραξε 82 εκατ. ευρώ, ενώ η Πίζα περιορίστηκε στα 24 εκατ. ευρώ. Η διαφορά έφτασε τα 58 εκατ. ευρώ, με την πρώτη να λαμβάνει ποσό υπερτριπλάσιο από εκείνο της τελευταίας.

Η διάταξη που αγγίζει τον Αλ Κελαϊφί

Η μεταρρύθμιση επιχειρεί επίσης να βάλει σαφή όρια στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ένα πρόσωπο μπορεί να βρίσκεται ταυτόχρονα σε διαφορετικές πλευρές της ίδιας εμπορικής διαπραγμάτευσης.

Η σχετική διάταξη συνδέεται άμεσα με τον Νασέρ Αλ Κελαϊφί. Ο πρόεδρος της Παρί Σεν Ζερμέν είναι παράλληλα επικεφαλής του ομίλου beIN Media Group, ο οποίος συμμετέχει στην αγορά τηλεοπτικών δικαιωμάτων του γαλλικού πρωταθλήματος. Παράλληλα, ο Αλ Κελαϊφί μετείχε στο διοικητικό συμβούλιο της γαλλικής επαγγελματικής λίγκας, δηλαδή του φορέα που διαπραγματεύεται και διαθέτει τα συγκεκριμένα δικαιώματα.

Με τον νέο νόμο καθιερώνεται ασυμβίβαστο ανάμεσα στην κατοχή θέσης στη διοίκηση της λίγκας και στη συμμετοχή σε εταιρεία οπτικοακουστικών μεταδόσεων ή στοιχηματική επιχείρηση. Ένα πρόσωπο με οικονομικό συμφέρον σε τηλεοπτικό δίκτυο ή εταιρεία στοιχημάτων δεν θα μπορεί να μετέχει στο όργανο που λαμβάνει αποφάσεις για την πώληση των δικαιωμάτων και τη λειτουργία του πρωταθλήματος.

Κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας του νομοσχεδίου είχε εξεταστεί ακόμη αυστηρότερη παρέμβαση, η οποία θα μπορούσε να απαγορεύσει και την παράλληλη ιδιοκτησία ποδοσφαιρικού συλλόγου. Η τελική διατύπωση δεν έφτασε μέχρι εκεί, ωστόσο περιορίζει θεσμικά τη δυνατότητα συσσώρευσης επιρροής γύρω από τη διοίκηση μιας ομάδας, την πώληση των τηλεοπτικών δικαιωμάτων και την αγορά τους.

Οικονομικός έλεγχος και ανώτατες αμοιβές

Ιδιαίτερα σημαντική είναι η υπαγωγή των επαγγελματικών λιγκών και των εταιρειών παροχής υπηρεσιών που αυτές ελέγχουν στην εποπτεία του γαλλικού Ελεγκτικού Συνεδρίου. Οι οργανισμοί του επαγγελματικού αθλητισμού θα ελέγχονται με κανόνες που προσεγγίζουν εκείνους των δημόσιων φορέων, παρότι η νομική τους μορφή παραμένει διαφορετική.

Η πρόβλεψη αποκτά ξεχωριστό βάρος λόγω των χρηματικών ποσών που διαχειρίζονται οι λίγκες. Τα έσοδα από τηλεοπτικά δικαιώματα, εμπορικές συνεργασίες και άλλες κεντρικές συμφωνίες επηρεάζουν άμεσα τους προϋπολογισμούς των συλλόγων και, κατ’ επέκταση, τη βιωσιμότητα ολόκληρων κατηγοριών.

Παράλληλα, καθιερώνεται ανώτατο όριο ετήσιων αποδοχών 450.000 ευρώ για όλα τα θεσμικά αξιώματα του ποδοσφαίρου. Η διάταξη αφορά στις διοικητικές θέσεις των αρμόδιων οργανισμών και επιδιώκει να περιορίσει τις υπερβολικές αμοιβές σε φορείς που διαχειρίζονται χρήματα με ευρύτερο ενδιαφέρον για το άθλημα.

Οι αθλητικοί μάνατζερ θα είναι υποχρεωμένοι να διαβιβάζουν στην ομοσπονδία αναλυτικές οικονομικές καταστάσεις για το σύνολο των πράξεών τους. Η υποχρέωση αφορά στις συμφωνίες και στις αμοιβές που προκύπτουν από μεταγραφές, ανανεώσεις συμβολαίων και άλλες υπηρεσίες εκπροσώπησης.

Με αυτόν τον τρόπο δημιουργείται μία πιο ολοκληρωμένη εικόνα για τις χρηματορροές γύρω από τις μετακινήσεις των ποδοσφαιριστών. Οι προμήθειες των μάνατζερ αποτελούν εδώ και χρόνια ένα από τα λιγότερο διαφανή τμήματα της ποδοσφαιρικής αγοράς, ειδικά όταν στις συναλλαγές παρεμβάλλονται περισσότερα πρόσωπα ή εταιρείες.

Θεσμική συμμετοχή των φιλάθλων

Η γαλλική μεταρρύθμιση προβλέπει και τη συμμετοχή αναγνωρισμένων ενώσεων φιλάθλων στα συμβουλευτικά όργανα που εξετάζουν την οργάνωση των τηλεοπτικών μεταδόσεων, τις ώρες διεξαγωγής των αγώνων και τις συνθήκες υποδοχής στα γήπεδα.

Η διάταξη αγγίζει ζητήματα που επηρεάζονται όλο και περισσότερο από τις απαιτήσεις των τηλεοπτικών παρόχων. Οι ημέρες και οι ώρες των αγώνων, οι συνεχείς μετακινήσεις του προγράμματος και οι συνθήκες πρόσβασης στις εγκαταστάσεις έχουν άμεσες συνέπειες για τους φιλάθλους, ιδιαίτερα για όσους ακολουθούν τις ομάδες τους εκτός έδρας.

Οι εκπρόσωποι των φιλάθλων αποκτούν συμβουλευτική συμμετοχή και όχι αποφασιστική αρμοδιότητα. Παρ’ όλα αυτά, η παρουσία τους θεσμοθετείται και υποχρεώνει τις διοργανώτριες αρχές να ακούνε τις θέσεις τους πριν από τη διαμόρφωση κρίσιμων επιλογών για το πρόγραμμα και τη λειτουργία των γηπέδων.

Ο νόμος πέρασε με διακομματική συναίνεση και έγινε γενικά θετικά δεκτός από τις οργανωμένες ενώσεις φιλάθλων. Αντιθέτως, η διοίκηση της γαλλικής λίγκας και αρκετοί μεγάλοι σύλλογοι αντέδρασαν έντονα, υποστηρίζοντας ότι η κρατική παρέμβαση είναι υπερβολική και μπορεί να μειώσει τη διεθνή ανταγωνιστικότητα του γαλλικού ποδοσφαίρου.

Το βασικό επιχείρημα των επικριτών αφορά στην ικανότητα των γαλλικών ομάδων να ανταγωνιστούν συλλόγους από πρωταθλήματα στα οποία δεν υπάρχουν αντίστοιχοι περιορισμοί. Η αναδιανομή των εσόδων, ο έλεγχος των διοικητικών δομών και οι ασυμβίβαστες ιδιότητες αλλάζουν τις ισορροπίες ενός συστήματος που μέχρι σήμερα λειτουργούσε με μεγαλύτερη αυτονομία.

Η ομόφωνη έγκριση με 342 ψήφους δείχνει, πάντως, ότι οι πολιτικές δυνάμεις της Γαλλίας θεωρούν πως η κρίση διαχείρισης της Ligue 1 απαιτούσε άμεση και συνολική παρέμβαση. Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να συνδέσει τη βιωσιμότητα του πρωταθλήματος με δικαιότερη οικονομική κατανομή, αυξημένη λογοδοσία και σαφέστερα όρια ανάμεσα στους συλλόγους, στους τηλεοπτικούς ομίλους και στα διοικητικά κέντρα του γαλλικού ποδοσφαίρου.